Οι μονομάχοι του μέλλοντος

Μέσα σε δέκα χρόνια, οπλισμένα ρομπότ θα κυκλοφορούν ανάμεσά μας, προγραμματισμένα να «εξουδετερώνουν» ανθρώπινους στόχους, σύμφωνα με τα σχέδια αμερικανικής εταιρείας που παράγει τα μηχανήματα. Σε ένα μήνα, στο Σικάγο, θα γίνει η πρώτη δημόσια παρουσίαση του ρομπότ, το οποίο θα είναι εφοδιασμένο με όπλο που παράγει υψηλής τάσης ρεύμα και ακινητοποιεί ανθρώπους. Αλλά οι ειδικοί ήδη προβλέπουν τη στρατιωτική χρήση του ρομπότ: θα αναλαμβάνει επικίνδυνες αποστολές, όπως το να μπαίνει σε κτίριο στο οποίο παραμονεύουν εχθρικές δυνάμεις. Σήμερα, παρόμοια ρομπότ ήδη χρησιμοποιούνται για την εξουδετέρωση εκρηκτικών μηχανισμών και για επικίνδυνες παρακολουθήσεις. Οπως είπε στην εφημερίδα «Γκάρντιαν» ο Τζον Πάικ, διευθυντής της Γκλόμπαλ Σεκιούριτι, εταιρείας που αναλύει θέματα ασφαλείας, τα οπλισμένα ρομπότ θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν εντός 10 χρόνων στον πόλεμο κατά της τρομοκρατίας και σε ευρείας κλίμακας στρατιωτικές επιχειρήσεις.
Τη στιγμή που το πιο επικίνδυνο όπλο της εποχής μας είναι ο άνθρωπος που ζώνεται με εκρηκτικά για να ανατιναχθεί ανάμεσα στους εχθρούς του, η γέννηση του ανθρωποειδούς που σκοτώνει τείνει να δημιουργήσει μια απροσδόκητη νέα συμμετρία στον ασύμμετρο πόλεμο. Ενώ ο καμικάζι σπέρνει τον τρόμο επειδή ο ίδιος (ή η ίδια) δεν φοβάται τίποτα, σύντομα θα πρέπει να αρχίσει να λογαριάζει την αξία της ζωής του πάλι: αντιμέτωπος με ένα μηχάνημα που τον στοχεύει με όπλο θα πρέπει να αναρωτηθεί αν ο «θάνατος» αυτού του εχθρού αξίζει τον δικό του θάνατο. (Και οι ιερές γραφές τι λένε για την αυτοθυσία όταν είναι αποτέλεσμα σύγκρουσης με μηχάνημα και όχι με κάποιον άπιστο;) Οι τρομοκράτες του Μπιν Λάντεν έφθασαν στα υψηλότερα επίπεδα επιτυχίας όταν εκμεταλλεύτηκαν την υψηλή τεχνολογία της Δύσης, τα επιβατικά αεροπλάνα και τον πρωτόγονο φανατισμό τους. Τώρα, η τεχνολογία απαντάει, σε σημείο που εξουδετερώνει την υπεροχή που δίνει η αποφασιστικότητα στον καμικάζι. Οταν ούτε ο εχθρός φοβάται τον θάνατο του αυτόχειρα, τι νόημα έχει η αυτοθυσία; Αλλά το θέμα δεν είναι μόνο φιλοσοφικό και ηθικό. Είναι και πρακτικό: τι θα κάνει αυτός που είναι έτοιμος να πεθάνει όταν του ασκεί έλεγχο ένα ανθρωποειδές, σε μπλόκο στην είσοδο της πόλης; Ποιον θα σκοτώσει με τον θάνατό του; Ετσι, το πιο πιθανό είναι οι σχεδιαστές τέτοιων επιθέσεων να βρεθούν σε απόγνωση. Θα πρέπει να βρουν άλλους τρόπους δράσης.
Ηδη, η χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών από τις δυνάμεις ασφαλείας των ΗΠΑ έχει στεφθεί με επιτυχία. Αυτήν τη στιγμή, όλο το εικοσιτετράωρο, κάθε μέρα, βρίσκονται στον αέρα μικρά αεροσκάφη οπλισμένα με αντιαρματικά βλήματα, ψάχνοντας μέλη της Αλ Κάιντα. Οι ΗΠΑ εγκαινίασαν νέα εποχή στον πόλεμο στις 4 Νοεμβρίου, 2002, όταν σκότωσαν τον τοπικό αρχηγό της Αλ Κάιντα στην Υεμένη και άλλα πέντε άτομα, χρησιμοποιώντας ένα τέτοιο Πρέντατορ αεροσκάφος. Τα αεροσκάφη αυτά, που τα χρησιμοποιούσαν έως τότε μόνο για παρακολουθήσεις, οπλίστηκαν μετά την 11η Σεπτεμβρίου του 2001.
Οι εξελίξεις στην τακτική και τη στρατηγική το πολέμου πάντα καθόριζαν την άνοδο και την πτώση αυτοκρατοριών. Η φάλαγγα ως τακτική και η σάρισα ως όπλο, καθώς και η στρατηγική τους σκέψη, έδωσαν απανωτές νίκες στους Μακεδόνες του Φιλίππου και του Αλέξανδρου. Οι Ρωμαίοι με τις δικές τους εφευρέσεις στην τέχνη του πολέμου και της πολιορκίας έχτισαν τη μεγαλύτερη αυτοκρατορία που γνώρισε η Γη. Τον 19ο αιώνα, το Βρετανικό Ναυτικό στήριξε μια αυτοκρατορία τόσο μεγάλη που ο ήλιος πάντα έλαμπε πάνω σε κάποιο κομμάτι της.
Σήμερα, η τεχνολογική υπεροχή δίνει στις Ηνωμένες Πολιτείες μια πρωτοφανή ισχύ. Αλλά η αποφασιστικότητα των αντιπάλων των Αμερικανών στο Ιράκ και αλλού έχει εξουδετερώσει αυτήν την υπεροχή. Οταν το οπλισμένο ρομπότ και ο ταγμένος στον θάνατο μονομαχήσουν, σαν καουμπόιδες στον ήλιο, μένει να δούμε ποιος θα νικήσει.